Lessen en successen
Het projectteam en uitvoeringsteam bestonden uit een brede vertegenwoordiging van Zaffier, het UWV, Wmo-gemeenten en de betrokken zorgaanbieders. Gezamenlijk hebben zij de pilot Simpel Switchen opgezet en uitgevoerd, waarbij zowel de processen rondom de inwoners als de samenwerking tussen organisaties centraal stonden. Door deze brede samenstelling en de actieve betrokkenheid van alle partijen is een stevig draagvlak ontstaan.
De pilot heeft bijgedragen aan betere ondersteuning van de doelgroep door:
- Kortere lijnen en betere samenwerking: het netwerk is verbeterd, waardoor de partijen makkelijker met elkaar in contact komen.
- Meer informatie en aandachtspunten: informatie is actiever opgevraagd en gedeeld, dat heeft geholpen om helder te krijgen waar aandacht nodig is.
- Individuele benadering: per casus wordt gekeken naar de individuele situatie en wat nodig is om de juiste ondersteuning te bieden.
- Uitprobeermogelijkheden: er is een werkwijze ontwikkeld die de professional in staat stelt te experimenteren voordat beslissingen worden genomen.
- Interne procesverbeteringen: binnen Zaffier zijn processen geoptimaliseerd.
- Wajong-doelgroep beter in beeld: er is meer zicht gekomen op de behoeften van deze specifieke doelgroep.
Startpositie bepaalt de switch
De pilot heeft verschillende barrières weggenomen en gezorgd voor meer maatwerk, een betere samenwerking en meer inzicht in de doelgroep. Vooral het belang van het vaststellen van de startpositie is duidelijk geworden. Die bepaalt namelijk wat de gevolgen van een switch kunnen zijn en wie verantwoordelijk is voor de vervolgstappen. De soort indicatie (WLZ, Wmo of beschut werk) en het type uitkering (Wajong met of zonder arbeidsvermogen, Wajong 2015, participatie-uitkering of nugger) bepalen welke partijen verantwoordelijk zijn en wie betrokken moet worden. Pas daarna kan worden beoordeeld of een switch haalbaar is en wat de gevolgen zijn.
Welke werkwijze is ontwikkeld en in hoeverre is deze geïmplementeerd?
De pilot heeft geleid tot een intensieve en laagdrempelige samenwerking. Er is meer inzicht ontstaan in elkaars werkwijzen en verantwoordelijkheden. De inzet van vaste contactpersonen zorgt voor continuïteit in de uitvoering. Tegelijkertijd blijkt dat procesafspraken nog niet structureel zijn vastgelegd en dat het opstarten van casussen daardoor afhankelijk blijft van individueel initiatief.
Binnen de pilot is een casusgerichte en ontwikkelingsgerichte werkwijze ontwikkeld, gebaseerd op een gedeeld klantbeeld. Deze werkwijze maakt het mogelijk de ondersteuning beter af te stemmen op de mogelijkheden, wensen en financiële situatie van de inwoner.
De pilot heeft verschillende barrières weggenomen en gezorgd voor meer maatwerk, een betere samenwerking en meer inzicht in de doelgroep.
Hoe is de inwoner centraal gesteld in het traject?
Professionals geven aan bewuster te werken vanuit de situatie van de inwoner: wat kan iemand, wat wil iemand en wat is financieel haalbaar? Door vanuit een gezamenlijk en integraal klantbeeld te werken, ontstond een goed startpunt voor het traject en werd de ondersteuning beter afgestemd op de persoonlijke situatie. Dit leidde tot realistischer plannen en meer eigenaarschap bij de inwoner. Inwoners kregen de kans om stappen uit te proberen, wat hun vertrouwen vergrootte. De combinatie van Wmo-ondersteuning en werkgerichte inzet droeg zichtbaar bij aan groei en ontwikkeling.
Professionals geven aan bewuster te werken vanuit de situatie van de inwoner: wat kan iemand, wat wil iemand en wat is financieel haalbaar?
Wat is het effect op het inkomensperspectief van inwoners?
Er is meer aandacht ontstaan voor de financiële gevolgen van keuzes. Tegelijk blijkt dit nog steeds een drempel. De verkorte aanvraagprocedure wordt als mogelijke oplossing genoemd, hier zijn al stappen in gezet voor inwoners die binnen zes maanden terugkeren naar een uitkering. De gemiddelde doorlooptijd voor een aanvraag bij Zaffier is verkort naar ± 9 dagen in plaats van de wettelijke termijn van zes weken.
In hoeverre is de overgang van dagbesteding naar werk (en terug) vereenvoudigd voor inwoners?
Er zijn concrete stappen gezet richting betere afstemming en zichtbaarheid van de route. Door het netwerk en gezamenlijke casusbesprekingen werden inwoners sneller en passender ondersteund. Het gevoel van veiligheid om stappen te zetten is vergroot. Tegelijkertijd blijft met name de route van werk naar dagbesteding lastig, vanwege stigma en inkomensverlies.
De gemiddelde doorlooptijd voor een aanvraag bij Zaffier is verkort naar ± 9 dagen in plaats van de wettelijke termijn van zes weken.
Wat zijn lessen en successen voor borging en opschaling?
Lessen:
- Werkwijze vraagt tijd; voldoende uren en middelen zijn nodig voor borging
- Mandaat voor overleg en afstemming ontbreekt soms, wat samenwerking bemoeilijkt
Successen:
- Enthousiasme en betrokkenheid in project- en uitvoeringsteam
- Succesvolle casussen tonen effectiviteit van maatwerk
- Meer begrip en kennis voor elkaars werkwijzen
Top tien succesfactoren
Financiële zekerheid bieden:
Zorg dat er geen financiële onzekerheid wordt ervaren bij het switchen tussen uitkering en werk.
Rechten behouden:
Garantie dat recht op een uitkering behouden blijft als werken niet lukt.
Begeleiding en ondersteuning:
Bied begeleiding en hulp aan deelnemers met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het switchen tussen verschillende vormen van werk.
Inzicht in financiële gevolgen:
Gebruik tools zoals de rekentool van het Nibud om inzicht te geven in de financiële gevolgen van het aan het werk gaan.
Flexibiliteit in werkvormen:
Maak het mogelijk om soepel te schakelen tussen dagbesteding, beschut werk, banenafspraak en regulier werk. Inclusief een stapsgewijze overgang van dagbesteding naar werk, waarbij begeleiding, financiële zekerheid en rechten behouden blijven
Veilige terugvalopties:
Zorg dat er altijd een veilige weg terug is naar een uitkering als werken niet lukt.
Samenwerking tussen organisaties:
Werk samen met verschillende organisaties om de overgangen soepel te laten verlopen.
Communicatie en voorlichting:
Informeer (in B1 niveau) over mogelijkheden en rechten bij het switchen tussen uitkering, dagbesteding en werk.
Gebruik van technologie:
Maak gebruik van technologische oplossingen zoals serious games en stappenplannen om professionals te ondersteunen.
Continu evalueren en verbeteren:
Blijf de maatregelen evalueren en verbeteren op basis van feedback en ervaringen.
